FAO: Việt Nam đang đi đúng hướng với nông nghiệp không gây mất rừng
29/06/2026 - Lượt xem: 11
Đó là nhận định của bà Sheila Wertz-Kannounikoff, Trưởng ban Đa dạng sinh học và rừng, Văn phòng khu vực châu Á - Thái Bình Dương của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO), trong cuộc trao đổi với phóng viên Cơ quan Báo và Phát thanh, Truyền hình Hà Nội.
Theo bà Sheila, việc hoàn thiện hệ thống dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc không chỉ giúp Việt Nam đáp ứng các yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế mà còn phản ánh quá trình chuyển đổi sang mô hình sản xuất có trách nhiệm, hướng tới phát triển các chuỗi giá trị nông nghiệp không gây mất rừng.
Bà Sheila nhấn mạnh Việt Nam đang đi đúng hướng trong quá trình tách tăng trưởng nông nghiệp khỏi tình trạng mất rừng nhờ nhận thức ngày càng đầy đủ hơn về vai trò của rừng đối với phát triển nông nghiệp. Đây cũng là một trong những trụ cột trong định hướng phát triển nông nghiệp không gây mất rừng mà FAO đang thúc đẩy trên toàn cầu.
Nông nghiệp không gây mất rừng (deforestation-free agriculture) là một trong những ưu tiên của FAO nhằm thúc đẩy các chuỗi giá trị nông sản theo hướng bền vững, trong đó sản xuất không mở rộng trên diện tích rừng bị chuyển đổi, đồng thời tăng cường truy xuất nguồn gốc và minh bạch chuỗi cung ứng để đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường quốc tế.
Theo FAO, quá trình chuyển đổi sang nông nghiệp không gây mất rừng là xu hướng dài hạn, đòi hỏi sự thay đổi đồng bộ từ chính sách đến thực hành sản xuất.
Rừng không chỉ có ý nghĩa đối với khí hậu toàn cầu và bảo tồn đa dạng sinh học mà còn trực tiếp duy trì năng suất sản xuất thông qua điều tiết vòng tuần hoàn nước, bảo vệ độ màu mỡ của đất, hỗ trợ thụ phấn và kiểm soát sâu bệnh.
"Ngày càng nhiều cơ quan, doanh nghiệp và người sản xuất ở Việt Nam nhận thức rõ vai trò của rừng đối với chính ngành nông nghiệp. Đây là tín hiệu rất tích cực", bà Sheila nói.
Theo bà, kết quả này bắt nguồn từ các chính sách nhất quán của Chính phủ trong bảo vệ, phục hồi rừng tự nhiên và phát triển rừng trồng. Nhờ đó, diện tích rừng của Việt Nam đã tăng khoảng 59% trong 30 năm qua.
Tuy nhiên, mục tiêu hiện nay không chỉ dừng ở bảo vệ rừng mà còn hướng tới xây dựng các chuỗi giá trị nông nghiệp phát triển mà không làm gia tăng áp lực lên tài nguyên rừng. Vì vậy, yêu cầu về dữ liệu và khả năng truy xuất nguồn gốc đang trở thành yếu tố then chốt.
Trong bối cảnh nhiều thị trường yêu cầu sản phẩm phải chứng minh không liên quan đến mất rừng, Việt Nam đang chủ động hoàn thiện hệ thống dữ liệu phục vụ truy xuất nguồn gốc.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường hiện phối hợp xây dựng cơ sở dữ liệu vùng trồng cà phê và cao su, đồng thời tích hợp dữ liệu định vị địa lý để xác minh sản phẩm không được sản xuất trên diện tích rừng đã chuyển đổi.
Chuyên gia FAO cho biết nhiều quốc gia trong khu vực cũng đang xây dựng các hệ thống tương tự, nhưng Việt Nam được FAO đánh giá cao nhờ tốc độ triển khai. Kết quả này là sự phối hợp giữa Chính phủ Việt Nam, FAO và các đối tác như GIZ và Tổ chức Sáng kiến Thương mại Bền vững (IDH).
"Việc chứng minh sản xuất có trách nhiệm đang trở thành một ưu tiên của Việt Nam, nền tảng quan trọng để tiếp tục phát triển các chuỗi giá trị nông nghiệp không gây mất rừng", bà Sheila nhận xét.
Theo bà Sheila, Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa để hoàn thiện quá trình chuyển đổi. Trong đó, ưu tiên trước mắt là củng cố quyền sử dụng đất để người sản xuất yên tâm đầu tư dài hạn và áp dụng các mô hình canh tác bền vững.
Bên cạnh các ngành hàng xuất khẩu, Việt Nam cũng cần thúc đẩy sản xuất có trách nhiệm đối với các sản phẩm phục vụ thị trường trong nước, bởi bảo vệ rừng không nên chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu của các thị trường nhập khẩu.
FAO cũng khuyến nghị mở rộng các mô hình nông lâm kết hợp, trong đó cây nông nghiệp và cây lâm nghiệp được phát triển trên cùng một diện tích đất nông nghiệp, góp phần bảo vệ hệ sinh thái, đa dạng hóa nguồn thu, nâng cao khả năng chống chịu trước biến đổi khí hậu, đồng thời không khuyến khích việc chuyển đổi hoặc canh tác nông nghiệp trên đất lâm nghiệp.
Theo bà Sheila, khi các chuỗi giá trị toàn cầu ngày càng ưu tiên những sản phẩm có thể chứng minh nguồn gốc hợp pháp và không gây mất rừng, những bước đi hiện nay sẽ giúp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh trong thời gian tới.
Tổng hợp: Thanh Nam (Nguồn: Theo Báo HNM)
Các tin tức khác